Arbeidsrehabilitatie met een “challenge”

geplaatst op: 04/06/2010

Iedereen kent en ervaart in steden problemen met mensen die moeilijk naar werk zijn toe te leiden. In Eindhoven is er sinds 2009 het samenwerkingsproject Werkstek. Een project voor mensen met problemen op meerdere levensgebieden en bij wie alcoholverslaving een belemmering vormt voor participatie.

Eén van de kwesties bij multi-problematiek is het probleemeigenaarschap. Organisaties voor opvang en zorg, corporaties en re-integratiebedrijven zien zeker meerwaarde bij het aandragen van oplossingen. Maar vragen als waar beginnen, wie doet wat, en wie gaat dat betalen, verlammen veel ambities. Daarbij speelt het gebrek aan ervaring met samenwerkingsprojecten mee voor deze ingewikkelde doelgroep en de onzekerheid over wat ze uiteindelijk opleveren.

Onderhoud Philips Visvijvers

Werkstek is ondanks deze hoofdbrekens in 2009 in Eindhoven van start gegaan met een groep van tien alcoholverslaafden. Ze onderhouden vijf dagen per week de Philips Visvijvers. De visvijvers omvatten een groot gebied van 15 hectare waar dagelijks minimaal tien cliënten uit de Maatschappelijke Opvang aan het werk zijn. De werkzaamheden worden uitgevoerd onder begeleiding van medewerkers van Novadic-Kentron en Neos. De werkzaamheden omvatten onder andere het snoeien van de kades, rooien van bomen en struiken en het opruimen van hout en snoeiafval. In de winter en bij slecht weer is er alternatief werk binnen, zoals het samenvoegen en opknappen van fietswrakken die her en der in de stad zijn weggehaald.

Geen alcoholverbod succesfactor

Geen alcoholverbod is volgens Doryanne van Gemert een van de succesfactoren van het project. "We wijzen mensen er niet om af. Intussen werken we wel structureel aan hun verslaving." De manager Werk en Activering van NEOS noemt verder de kleinschaligheid van het project, de intensieve begeleiding en de aard van de werkplek en een beschermde omgeving. "En de stok achter de deur, natuurlijk."

Dwang

In Werkstek werken stichting Neos (opvang en sociale activering), Novadic-Kentron (verslavingszorg) en Ergon (arbeidsbemiddeling) samen. Ook de gemeente is partij. Zo kunnen casemanagers van de dienst Werk, Zorg en Inkomen de bijstandsuitkering korten van deelnemers die niet willen meedoen. Die dwang heeft bij de deelnemers aanvankelijk weerstand opgeroepen. Maar na verloop van tijd en een paar weken buitenwerken blijkt de tegenzin verdwenen. Er wordt namelijk niet enkel aan een visvijver gewerkt. Ook wordt stilgestaan bij elementaire problemen en zorgen van de deelnemers zoals schulden, gezondheid- en huisvestingsproblemen. Zo gaan begeleiders bijvoorbeeld mee naar afspraken, wat door de cliënten erg gewaardeerd wordt.

Concrete resultaten

Bij een eerste evaluatie is gebleken dat er hoopvolle en concrete resultaten geboekt zijn. De helft van de groep zit inmiddels in een zorgtraject en twee deelnemers zijn zelfs doorgestroomd naar een buurtbedrijf waar drinken tijdens werktijd verboden is. Verder is het alcoholgebruik bij Werkstek fors verminderd vergeleken met de dagen die de deelnemers op straat doorbrachten. Ook blijkt het aantal overlastmeldingen rond deze groep aanzienlijk gedaald te zijn.

Gezondheid en sociale omgang

Werkstek gaat nu een volgende fase in. De groep potentiële deelnemers bestaat in Eindhoven uit zo'n 40 mensen waarvan een flink aantal een WW-uitkering hebben. Met het UWV wordt momenteel gesproken over de start van een WW-groep. In die constructie bestaat niet de mogelijkheid de uitkering, die immers een verzekering is, te korten. Volgens Doryanne van Gemert hoeft die beperking geen breekpunt te zijn. De deelnemers halen de meeste motivatie uit zichzelf. "Werkstek verbetert hun gezondheid en hun sociale omgang. Ook krijgen cliënten weer een positief beeld van hun zelf en hun leven." Ter illustratie noemt ze een item over Werkstek op de lokale televisie. Daarin zegt een van de deelnemers: "We zijn geen drunkies, we zijn mensen die aan de toekomst werken."

(Artikel met dank aan de Buurtalliantie)

Bron: ggznederland.nl